Onderzoek 'Van conflict naar coöperatie op de werkvloer'

Agressie tegen medewerkers in de zorg, handhaving, vervoer en dienstverlening is een groeiend maatschappelijk probleem. In het DE-ESCALATING-project ‘Van conflict naar coöperatie’ werken zorgorganisaties, handhaving, vervoersbedrijven, winkels en wetenschappers samen om te onderzoeken hoe deze situaties ontstaan en hoe ze kunnen worden gede-escaleerd. Het project loopt van 2026 t/m 2033 en is één van de grootste initiatieven op dit gebied in Nederland.

Onder aanvoering van de Vrije Universiteit Amsterdam is een gezamenlijke subsidie aanvraag gehonoreerd voor grootschalig onderzoek rondom escalatie en de-escalatie van conflicten tussen professionals en burgers. De onderzoekers bestuderen met behulp van video, draagbare sensoren en interviews duizenden interacties die in het dagelijks leven voorkomen. Vervolgens worden er strategieën ontwikkeld om agressie en geweld te voorkomen of te verminderen. Ook wordt direct onderzocht of deze de-escalatie strategieën effectief zijn. In dit project werkt de praktijk samen met wetenschappelijke partners om professionals beter te maken in het de-escaleren van agressie in hun werk.

Gekozen is voor verschillende beroepsgroepen omdat verschillen en overeenkomsten in taak en context tussen deze groepen helpen escalatie en de-escalatie beter te begrijpen. Voor zowel de mechanismen van escalatie en de-escalatie als de interventies wordt onderzoek gedaan naar factoren op individueel niveau (bijvoorbeeld stress en emoties bij de betrokkenen), op interactie niveau (verbale en non-verbale dynamiek tussen professionals en burgers), op situationeel niveau (de directe omgeving en context van de conflicten) en maatschappelijk of organisatieniveau (de grotere context, de organisatie parameters en maatschappelijke ontwikkelingen).

Voor het onderzoek is een impact plan benadering vereist. Dit wil zeggen dat het onderzoek gericht is op maatschappelijke doorbraken. Stakeholders vanuit de maatschappij zijn, naast onderzoekers vanuit verschillende kennisinstellingen en disciplines, betrokken in het consortium en dragen door co-design en co-creatie bij aan de opzet en uitvoering van het onderzoek.

De Borg-instellingen

De Borg-instellingen zijn onderdeel van het consortium. De Borg onderzoekt onder meer hoe draagbare technologie medewerkers kan helpen om tijdig te herkennen wanneer spanning oploopt. Het is ook interessant om te kijken naar escalatie en de-escalatie van conflicten tussen cliënten en medewerkers. De vraag is hoe draagbare technologie kan bijdragen aan preventie, de-escalatie, interventie en management van conflicten tussen zorgprofessionals en cliënten. Ook wordt bekeken welke ethische voorwaarden nodig zijn voor verantwoord gebruik van biosensoren in de zorg. Het is van belang om medewerkers gezond te houden, hun veerkracht te vergroten en hen beter toe te rusten.

Waar staan we nu

Voor dit onderzoek is subsidie verkregen binnen het programma ‘Onderzoek op Routes door Consortia (ORC)' van de Nationale Wetenschapsagenda. Het project is gestart in januari 2026. De eerste fase richt zich op de inrichting van diverse onderzoekslijnen.

Projectleider voor de Borg-instellingen is dr. Peter de Looff. Heb je vragen over dit onderzoek, mail dan naar info@deborg.nl.

Dit onderzoek wordt mogelijk gemaakt door NWO | Nationale Wetenschapsagenda - Onderzoek op Routes door Consortia (ORC)

Status

Projectperiode: januari 2026 - december 2033